Een afvoer raakt zelden van de ene op de andere dag verstopt. Meestal gaan er weken of maanden aan vooraf waarin het water iets langzamer wegloopt, het af en toe borrelt of er een vage rioollucht hangt. Die signalen zijn makkelijk te negeren, maar zeggen veel over waar het probleem zit.
Het belangrijkste onderscheid is of één afvoer last geeft of meerdere tegelijk. Daaraan is vaak al te zien of het om een plaatselijke prop gaat of om de riolering.
Water dat langzaam wegloopt
Een douche waarin het water rond de enkels blijft staan, wijst bijna altijd op een prop vlak onder het putje. Haar, zeepresten en kalk vormen daar een vilt dat het rooster en de sifon langzaam dichtzet. Bij een wastafel zijn het vooral haar, tandpasta en zeep, bij een gootsteen vet, etensresten en zeep. Loopt alleen dat ene toestel traag, dan zit de oorzaak vrijwel zeker in de sifon van dat toestel of het eerste stuk leiding.
Borrelen en stank
Een borrelend geluid ontstaat wanneer lucht zich langs een gedeeltelijke verstopping een weg zoekt. Borrelt de wastafel terwijl de douche loopt, dan zitten beide waarschijnlijk op hetzelfde stuk leiding en zit de vernauwing verderop. Stank komt meestal van rottend vuil in de sifon of de leiding, of van een opgedroogde stankafsluiter in een douche of putje dat weinig wordt gebruikt; het water in de sifon houdt de rioollucht dan niet meer tegen. Een emmer water in dat putje verhelpt dat laatste meestal.
Water dat terugkomt
Komt er water omhoog in de douchebak terwijl de wasmachine pompt of de wc wordt doorgetrokken, dan zit de verstopping voorbij het punt waar die afvoeren samenkomen. Geven alle afvoeren tegelijk problemen, dan ligt de oorzaak in de leiding naar het riool. In Amsterdam gaat het dan vaak om boomwortels die door de naden van oude leidingen groeien, of om een riool dat in de slappe bodem is verzakt of beschadigd. Bewoners van een souterrain of benedenwoning merken zo’n probleem als eersten.
Doucheputje of riool: de aanpak
Een traag doucheputje is vaak zelf te verhelpen door het rooster los te nemen en het haar eruit te halen. Zit de prop dieper of komt hij steeds terug, dan is mechanisch ontstoppen de volgende stap. De Amsterdamse ontstoppingsdienst SOS Loodgieter werkt daarvoor met professionele machines en veren, zonder agressieve chemische middelen. Voor een douche geldt een starttarief van 125 euro, exclusief btw en voorrijkosten, inclusief een halfuur arbeid en materieel.
Wijzen de signalen op de riolering, dan geldt voor het ontstoppen van een riool een starttarief van 160 euro, ook exclusief btw en voorrijkosten. Een camera-inspectie laat zien of er wortels of een verzakking achter zitten. Hoe het bedrijf een rioolverstopping in Amsterdam en omstreken aanpakt, staat op sosloodgieter.nl.
Een eenvoudige proef bij twijfel
Wie niet zeker weet of het probleem plaatselijk is, kan de douche een minuut laten lopen en tegelijk de wc doortrekken, terwijl iemand anders bij de wastafel en de gootsteen let op borrelen of opkomend water. Blijft het bij één toestel, dan gaat het om een lokale prop. Reageren meerdere afvoeren, dan is het verstandig even niet te douchen, te wassen of door te trekken tot de leiding weer vrij is, anders kan de laagste afvoer in huis overlopen.
Foto: spierzchala, CC BY 2.0